Katyusha – Bản tình khúc của chiến tranh vệ quốc

Từ một khúc hát tình yêu, Katyusha đã trở thành một bài hành khúc cổ động tinh thần các chiến sĩ trong cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại của Liên Xô.

Tháng Năm, nước Nga tưng bừng với sự kiện kỷ niệm ngày chiến thắng phát xít Đức. Bản tình khúc Katyusha vang lên rộn rã khắp nơi để kỷ niệm ngày này.

Từ ca khúc tình yêu

bantinhkhuc1

Năm 1938, hai người Nga, nhà soạn nhạc Matvey Blanter và bạn ông là thi sĩ Mikhail Isakovsky, đã viết nhạc và lời cho một khúc dân ca mang tên Katyusha (người Việt quen gọi là Bài hát Ca-chiu-sa). Bài hát kể câu chuyện của một nàng thôn nữ chờ mong người yêu dấu trở về từ chiến trường biên giới xa xôi. Giai điệu Katyusha vui tươi và đầy phấn chấn. Những đề tài như tình yêu, lòng ái quốc và cảm giác bị đe dọa bởi chiến tranh… đều có trong bài hát. Bài hát dễ đi vào lòng người nghe nhờ giai điệu du dương, êm ái, lời ca trữ tình, lãng mạn và sâu lắng. Có lẽ những người sáng tác không ngờ rằng bài hát Katyusha đã tiên đoán đúng sự kiện xảy ra chỉ ba năm sau đó: Thế chiến thứ hai bùng nổ và nhanh chóng lan rộng khắp châu Âu.

Thành bài hát cổ động kháng chiến

Tháng 7–1941, Liên Xô trở thành một quốc gia đầy những nàng Katyusha bạc phận khi phát xít Đức tàn sát hoặc bắt giữ hàng triệu người lính. Chính khi đó, các sinh viên nữ của một trường dạy nghề ở thủ đô Matxcơva đã hát vang bài hát Katyusha để tiễn đưa những người lính đang hành quân ra mặt trận. Bài hát đã làm những người lính vô cùng xúc động và Katyusha trở nên phổ biến khắp Liên bang Xô Viết như một lời hiệu triệu mọi người đứng lên chiến đấu chống phát xít Đức. Tình khúc Katyusha đã nhanh chóng vượt biên giới để đến với các dân tộc yêu chuộng hòa bình và tự do.

Du kích quân người Ý Felice Cascione viết lời tiếng Ý cho Katyusha với tên gọi Fischia il vento (Gió thổi). Bài hát trở thành một trong những bài hát cổ động nổi tiếng nhất cho cuộc kháng chiến chống phát xít ở Ý, cùng với bài Bella CiaoLa Brigata Garibaldi. Katyusha từ năm 1940 đã trở thành một bài dân ca tại Israel. Nó được nhà thơ Noah Pniel người Belarus dịch sang tiếng Do Thái trước khi ông đến Israel. Cho tới đầu thế kỷ thứ XXI này, Katyusha vẫn còn rất phổ biến với hình thức đồng ca tại Israel.
Năm 1955, ca sĩ Nguyễn Anh Cường đã chuyển lời ca khúc qua tiếng Việt và đặt tựa là Caterina gửi người chiến sĩ biên thùy mà bất kỳ ai cũng có thể hát lên được khi nghe giai điệu bắt đầu bằng lời ca: Đào vừa ra hoa, cành theo gió đưa vờn trăng tà… Tới nay, bài hát đã vượt qua sự gạn lọc của thời gian, Katyusha vang lên mọi lúc mọi nơi, dù đó là thời chiến hay thời bình.

Cái tên khiến kẻ thù run sợ

bantinhkhuc2

Cái tên Katyusha đã trở nên bất tử khi gắn liền với dàn phóng tên lửa di động của quân đội Xô Viết. Tên Katyusha phát xuất từ chữ cái K ở bên hông những chiếc xe chở tên lửa, chính những người lính Hồng quân đã gắn tên bài hát Katyusha thay vào chữ K. Cùng với vũ khí tinh thần là bài hát Katyusha, dàn tên lửa này đã đem lại nỗi sợ hãi cho kẻ thù và đưa quân đội Liên Xô đến chiến thắng cuối cùng.

B.V

 

Tin mới nhất

Bấm để xem thêm

loading...